വേൾഡ് ട്രേഡ് സെന്ററിലും പെന്റഗണിലും 19 അൽ-ഖ്വയ്ദ ഭീകരർ വിമാനങ്ങൾ ഇടിച്ചുകയറ്റി മൂവായിരത്തോളം മനുഷ്യരുടെ ജീവനെടുത്ത ദുരന്തത്തിന് ഇരുപത്തിയഞ്ച് വർഷം തികയുമ്പോഴും, അതിന്റെ പേരിൽ ലോകം നൽകേണ്ടി വന്ന വില ഞെട്ടിക്കുന്നതാണ്.

2001 സെപ്റ്റംബർ 11-ന് ശേഷം ‘ഭീകരതയ്‌ക്കെതിരായ യുദ്ധം’ എന്ന പേരിൽ അമേരിക്ക ആരംഭിച്ച സൈനിക അധിനിവേശങ്ങൾ വാഷിംഗ്ടണിന്റെ വിദേശനയത്തെ മാത്രമല്ല, ആഗോള ഭൂപടത്തെത്തന്നെ മാറ്റിമറിച്ചു. കഴിഞ്ഞ കാൽ നൂറ്റാണ്ടായി തുടരുന്ന ഈ ആക്രമണങ്ങളിൽ കുറഞ്ഞത് 4.5 ദശലക്ഷം (45 ലക്ഷം) ആളുകൾ കൊല്ലപ്പെടുകയും 38 ദശലക്ഷത്തിലധികം പേർക്ക് സ്വന്തം മണ്ണ് ഉപേക്ഷിച്ച് ഓടിപ്പോകേണ്ടിവരികയും ചെയ്തു.

ബ്രൗൺ യൂണിവേഴ്‌സിറ്റിയിലെ ‘കോസ്റ്റ് ഓഫ് വാർ’ (Costs of War) പ്രോജക്റ്റ് പുറത്തുവിട്ട വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം, നേരിട്ടുള്ള സൈനിക നടപടികളിൽ 9,40,000 പേരും, യുദ്ധം വിതച്ച പട്ടിണി, രോഗങ്ങൾ, തകർന്ന ആരോഗ്യരംഗം എന്നിവ കാരണം 3.6 മുതൽ 3.8 ദശലക്ഷം പേരും മരണപ്പെട്ടു.

ചോരയിൽ മുങ്ങിയ രാജ്യങ്ങൾ:

അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ (1.76 ലക്ഷം നേരിട്ടുള്ള മരണങ്ങൾ):

2001 ഒക്ടോബർ 7-ന് ആരംഭിച്ച ‘ഓപ്പറേഷൻ എൻഡ്യൂറിംഗ് ഫ്രീഡം’ നാല് യു.എസ് പ്രസിഡന്റുമാരുടെ ഭരണകാലത്തോളം നീണ്ടുനിന്നു. 2021-ൽ താലിബാൻ അധികാരം തിരിച്ചുപിടിക്കുമ്പോഴേക്കും അഫ്ഗാനിലെ 92 ശതമാനം ജനങ്ങളും രൂക്ഷമായ ഭക്ഷ്യക്ഷാമത്തിലേക്ക് തള്ളപ്പെടുകയും ലക്ഷക്കണക്കിന് ആളുകൾക്ക് ജീവൻ നഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്തിരുന്നു.

ഇറാഖ് (3.15 ലക്ഷം നേരിട്ടുള്ള മരണങ്ങൾ):

അണുബോംബ് ആയുധങ്ങൾ ഉണ്ടെന്ന വ്യാജ ആരോപണം ഉന്നയിച്ച് 2003 മാർച്ച് 19-നാണ് അമേരിക്ക ഇറാഖിനെ ആക്രമിച്ചത്. സമാധാനപൂർണ്ണമായ ജീവിതം നയിച്ചിരുന്ന ലക്ഷക്കണക്കിന് കുടുംബങ്ങളാണ് യുദ്ധത്തിൽ ദാരുണമായി തകർന്നടിഞ്ഞത്.

ഡ്രോൺ-വ്യോമാക്രമണങ്ങൾ:

പാകിസ്ഥാൻ, യെമൻ, സൊമാലിയ, ലിബിയ, സിറിയ തുടങ്ങിയ രാജ്യങ്ങളിൽ അമേരിക്ക നടത്തിയ നിരന്തര വ്യോമാക്രമണങ്ങളിലും ഡ്രോൺ ഹണി ബോംബിങ്ങുകളിലും ആയിരക്കണക്കിന് നിരപരാധികളായ സാധാരണക്കാരാണ് കൊല്ലപ്പെട്ടത്.

അഭയാർത്ഥികളാക്കപ്പെട്ട ദശലക്ഷങ്ങൾ

യു.എസ് അധിനിവേശം കാരണം അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ, ഇറാഖ്, പാകിസ്ഥാൻ, യെമൻ, സൊമാലിയ, ലിബിയ, സിറിയ എന്നീ രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നായി 3.8 കോടിയിലധികം ആളുകളാണ് സ്വന്തം വീടുകളിൽ നിന്ന് ആട്ടിപ്പായിക്കപ്പെട്ടത്. പതിറ്റാണ്ടുകൾ കഴിഞ്ഞിട്ടും ഇറാനിലും പാകിസ്ഥാനിലും അഭയാർത്ഥികളായി കഴിഞ്ഞിരുന്ന ലക്ഷക്കണക്കിന് അഫ്ഗാൻ പൗരന്മാരെ തിരികെ അയക്കുന്ന ദുരവസ്ഥയും നിലനിൽക്കുന്നു.

അമേരിക്കയ്ക്ക് നേരിട്ട തിരിച്ചടികളും ഭീമമായ കടവും

യുദ്ധം കൊണ്ടുപിടിച്ച അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലും ഇറാഖിലുമായി 6,000-ത്തിലധികം യു.എസ് സൈനികർ കൊല്ലപ്പെടുകയും 50,000-ത്തോളം പേർക്ക് ഗുരുതരമായി പരിക്കേൽക്കുകയും ചെയ്തു. യുദ്ധത്തിൽ നേരിട്ട് കൊല്ലപ്പെട്ടതിനേക്കാൾ നാലിരട്ടി യു.എസ് സൈനികരും വെറ്ററന്മാരും മാനസികാഘാതം (PTSD) മൂലം ആത്മഹത്യ ചെയ്തുവെന്നത് അമേരിക്കൻ സൈന്യത്തിനുള്ളിലെ വലിയൊരു ദുരന്തമായി തുടരുന്നു.

ഇതുവരെ 5.8 ട്രില്യൺ ഡോളറിലധികമാണ് ഈ ഭീകരവിരുദ്ധ പോരാട്ടങ്ങൾക്കായി അമേരിക്ക ചെലവഴിച്ചത്. പൂർണ്ണമായി കടമെടുത്ത് നടത്തിയ ഈ യുദ്ധങ്ങളുടെ പലിശയും സൈനികരുടെ ഭാവി പരിചരണച്ചെലവുകളും കണക്കിലെടുത്താൽ, ആകെ തുക 8 ട്രില്യൺ ഡോളറിലധികമായി ഉയരും.

വരും തലമുറകളെ വലിയ കടക്കെണിയിലേക്ക് തള്ളിയിട്ട ഈ ‘എന്നെന്നും നീളുന്ന യുദ്ധങ്ങൾ’ അവസാനിപ്പിക്കുമെന്ന് ഭരണാധികാരികൾ വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നുണ്ടെങ്കിലും ലോകത്തിന്റെ പല ഭാഗങ്ങളിലും സൈനിക ഇടപെടലുകൾ ഇപ്പോഴും തുടരുകയാണ്.