മഹാഭാരതത്തിലെ നിര്ണായക കഥാസന്ദര്ഭമാണ് കൃഷ്ണന് ശാന്തിദൂതനായി ഹസ്തിനാപുരത്തിലെത്തുന്നത്. യുദ്ധം ഒഴിവാക്കാനും പാണ്ഡവര്ക്കും കൗരവര്ക്കുമിടയില് സമാധാനപരമായ പരിഹാരം കാണാനുമാണ് കൃഷ്ണന് ശ്രമിക്കുന്നത്. സ്വന്തം ഭാഗത്തിന്റെ ശക്തിയില് മാത്രം ആശ്രയിക്കാതെ, ആദ്യം സമാധാനത്തിന്റെ വഴി തുറക്കാന് ശ്രമിക്കുന്ന കൃഷ്ണന്റെ നിലപാടാണ് ഇവിടെ ശ്രദ്ധേയമാകുന്നത്.
യുദ്ധം അനിവാര്യമായ ശേഷമുള്ള ശക്തിപ്രകടനത്തേക്കാള്, അതിന് മുമ്പ് സമാധാനത്തിനായി നടത്തേണ്ടുന്ന ആത്മാര്ത്ഥ ശ്രമത്തിനാണ് ഈ സന്ദര്ഭം വലിയ പ്രാധാന്യം നല്കുന്നത്.
സംഘര്ഷത്തിലേക്ക് കടക്കുന്നതിന് മുമ്പ് സമാധാനത്തിനുള്ള എല്ലാ വാതിലുകളും തുറക്കണമെന്നതാണ് ഇതിലെ സന്ദേശം.
സമാധാനം തേടുന്നത് ദൗര്ബല്യമല്ല. പലപ്പോഴും അത് ആത്മനിയന്ത്രണത്തിന്റെ അടയാളമാണ്. സ്വന്തം നിലപാടില് ഉറച്ചുനില്ക്കുമ്പോഴും മറ്റൊരാളുമായി സംസാരിക്കാനുള്ള വാതില് അടയ്ക്കാതിരിക്കുക എന്നതാണ് പക്വത.
ജീവിതസ്പര്ശം
ഇന്നത്തെ ജീവിതത്തില് ചെറിയ അഭിപ്രായവ്യത്യാസങ്ങള് പോലും വലിയ സംഘര്ഷങ്ങളായി മാറുന്നു. കുടുംബത്തില് ഒരു ചെറിയ തര്ക്കം. സുഹൃത്തുക്കള്ക്കിടയിലെ ഒരു തെറ്റിദ്ധാരണ.
ജോലിസ്ഥലത്തെ അഭിപ്രായവ്യത്യാസം.
അയല്ക്കാരുമായുള്ള ചെറിയ പ്രശ്നം.
ആദ്യഘട്ടത്തില് സംസാരിച്ചാല് പരിഹരിക്കാവുന്ന പല കാര്യങ്ങളും, ”ഞാന് ആദ്യം സംസാരിക്കില്ല” എന്ന മനോഭാവം കാരണം വലുതാകുന്നു.
ചിലപ്പോള് ഒരാള് ഒരു വാക്ക് പറഞ്ഞതിന്റെ അര്ത്ഥം മറ്റൊരാള് വേറിട്ട രീതിയില് മനസ്സിലാക്കിയതായിരിക്കും പ്രശ്നത്തിന്റെ തുടക്കം. എന്നാല് വിശദീകരണം ചോദിക്കുന്നതിനുപകരം നാം മനസ്സില് തന്നെ ഒരു കഥ നിര്മ്മിക്കും. പിന്നെ ആ കഥയുടെ അടിസ്ഥാനത്തില് കോപിക്കുകയും അകന്നുനില്ക്കുകയും ചെയ്യും.
അവിടെ ഒരു സത്യസന്ധമായ സംഭാഷണം പലതും മാറ്റിയേക്കാം. സമാധാനത്തിനായി ആദ്യം സംസാരിക്കുന്നത് തോല്വിയല്ല. ബന്ധത്തെക്കാള് സ്വന്തം അഹങ്കാരത്തിന് വില കൊടുക്കാതിരിക്കലാണ്.
അതേസമയം സമാധാനം എന്ന പേരില് എല്ലാ അനീതിയും അംഗീകരിക്കണമെന്നുമില്ല. സ്വന്തം അവകാശങ്ങളും ആത്മാഭിമാനവും ഉപേക്ഷിച്ച് മിണ്ടാതിരിക്കുന്നതല്ല സമാധാനം. സത്യസന്ധമായ സംഭാഷണത്തിലൂടെ നീതിയുള്ള പരിഹാരം കണ്ടെത്താനുള്ള ശ്രമമാണ്.
ചില ബന്ധങ്ങളില് നമ്മള് അവസാനമായി സംസാരിച്ചത് എപ്പോഴാണെന്ന് ഓര്ക്കുക. ഒരിക്കല് വളരെ അടുത്തിരുന്ന ഒരാളുമായി ഒരു തെറ്റിദ്ധാരണയുടെ പേരില് വര്ഷങ്ങളായി സംസാരിക്കാത്തവരുണ്ടാകാം.
ആദ്യ ചുവട് വയ്ക്കാന് ആരെങ്കിലും തയ്യാറാകണം. ഒരു ഫോണ്കോള്.
ഒരു സന്ദേശം,”നമുക്ക് സംസാരിക്കാം” എന്നൊരു വാക്ക്.
ചിലപ്പോള് ഇത്രയുമാണ് ഒരു വലിയ അകലം കുറയ്ക്കാന് വേണ്ടത്.
കൃഷ്ണന് ശാന്തിദൂതനായി പോയത് സമാധാനം ഉറപ്പായിരുന്നുവെന്നതിനാലല്ല. സമാധാനത്തിന് ഒരു അവസരം നല്കേണ്ടതുണ്ടെന്നതിനാലാണ്.
നമ്മുടെ ജീവിതത്തിലും അതേ വിവേകം ആവശ്യമുണ്ട്. അവസാന വാക്ക് പറയുന്നതിന് മുമ്പ് മറ്റെയാളുടെ വാക്ക് കേള്ക്കാം. ബന്ധം അവസാനിപ്പിക്കുന്നതിന് മുമ്പ് ഒരിക്കല് കൂടി സംസാരിക്കാം. കോപത്തില് തീരുമാനം എടുക്കുന്നതിന് മുമ്പ് കുറച്ചുനേരം നിശ്ശബ്ദരാകാം.
സമാധാനം എല്ലായ്പ്പോഴും നമ്മുടെ കൈകളിലായിരിക്കില്ല. പക്ഷേ സമാധാനത്തിനായി സത്യസന്ധമായി ശ്രമിക്കുക എന്നത് നമ്മുടെ ഭാഗത്തുതന്നെയാണ്.
കൃഷ്ണസ്പര്ശം
ബന്ധം തകര്ക്കുന്ന ആക്രോശങ്ങള്ക്കു മുമ്പ് സമാധാനത്തിന്റെ വാക്ക് പറയാന് ശ്രമിക്കാം.